Ku po shkon Shqipëria ime?

Ku po shkon Shqipëria ime?

 

Silvana Begaj

 

Qeshu Rini! Bota është e jotja!

Pasiguri! Tmerr! Skandal! Ekonomi e keqe! Papunësi! Burg! Vrasje! Drogë! Vjedhje! Armë! Protesta! Vip-at! Bosat! Jeta e tyre e luksit, ora të shtrenjta në dorë, pushimet luksoze…

Me këto po buçasin përditë televizionet tona. Si e rritur këto ndikojnë në gjendjen time emocionale, shpirtërore dhe mendore. Po te fëmijët? Adoleshentët dhe ata para pak adoleshencës, që janë përdorues aktiv të rrjeteve sociale dhe që e reflektojnë në mënyrë të qartë dhe të drejtpërdrejtë ndikimin e ekzistencës së këtyre lajmeve. Pothuajse çdo ditë shikojmë video dhune nëpër shkolla, rrugë, lokale etj. Video të cilat publikohen dhe bëhen virale në rrjetet sociale, bëhen lajm nëpër portale, shpërndahen në mënyrë masive dhe janë ndër më të klikuarat. Video të cilat pëlqehen ose gjykohen.

Po, po video të tilla pëlqehen. Dhunuesi bëhet idhull dhe i dhunuari përbuzet. Video të tilla më nervozojnë dhe më prishin ditën. Fjalori i përdorur nga një moshë e tillë më bën pesimiste. Unë nuk dua që fëmijët e mi të rriten në një shoqëri ku duhet të jenë ose dhunuesi ose i dhunuari. Dhe këto janë thjesht video rastësore. Kush e di sa e sa raste të tilla ka të papublikuara.

Brezi i ri, e ardhmja e vendit! Brezi nga i cili ne presim emancipim dhe ndryshime pozitive.

Ku po shkon Shqipëria ime? E ardhmja jote ku po të çon? Pyes veten ku po të çon kjo rini? Por pastaj pyes përseri veten, Ku po e çojmë këtë rini? A nuk është normale sjellja e tyre, reagimi i tyre? A nuk po i mësojmë këtë gjë ne kësaj rinie? Nuk janë pjesë e një dite normale këto veprime?

Ti ose je humbësi ose i forti! Zgjidh! Këto dy zgjedhje të kemi lënë rini!

Por me çfarë do ushqehen portalet? Si do rriten klikimet? Media është influencuesja më e madhe në zgjedhjet e modeleve që të rinjtë dëshirojnë. Reflektoni!

Ku janë psikologët? Pse nuk ngrenë alarmin dhe të flasin me të madhe. Ata e dinë më mirë se kushdo që fëmijët kanë aftësi të jashtëzakonshme të imitojnë sesa të dëgjojnë e mësojnë. Dhe çfarë po bëjmë? Çfarë shembujsh po i japim të imitojnë? Dikë që ka armë, makinë të shtrenjtë, orë të shtrenjtë. Që nuk e dime se kur vete në punë se është gjatë gjithë kohës në pushime luksoze?

Pse nuk lartesohen ata që bëjnë vepra të mira? Ata që janë një shembull i një shoqërie pozitive? Pse nuk ju ofrojmë të rinjve mundësi të zbulojnë pasionet e tyre, talentet e tyre? Mundësira argëtimi të arritshme për të gjitha nivelet ekonomike, por vetëm për të pasurit? Vetëm të pasurit kanë pasione vallë?

Të dashur prindër! E nesërmja është gjithmonë e pastër! Nuk ka gabime në të akoma.

Të fillojmë të ndërtojmë këtë të nesërme me vendosmëri për të ardhmen e brezave pa dhunë, pa agresivitet, pa negativitet. Migjeni thotë: Qeshu Rini! Bota është e jotja!

0
Bashkë për Shqipërinë

Bashkë për Shqipërinë

Silvana Begaj

Në ditët që me padurim prisnim të festonim për Ditën e shenjtë të flamurit tonë, ne morëm lajmin e trishtueshëm për tërmetin që goditi atdheun. Shqipëria u drodh, po ky tërmet më shumë drodhi zemrat e  shqiptarëve në katër anët e botës, nga Europa e Amerika, Australia e deri në vijat e luftës në Afganistan e Afrikë ku shërbejnë trupat tona paqeruajtëse ushtarake. Sepse shqiptarët janë gjithandej nëpër botë si shqiponja.

Ne sot, jemi më të bashkuar se kurrë dhe gjaku i vëllezërve e motrave tona që lagën tokën e shqiponjave është këmbanë për ne, është zëri i patriotëve tanë në shekuj që na thërrasin për bashkim, unitet e dashuri midis nesh.

Duket sikur vringëllijnë shpatat e Agronit e Teutës, sikur për bashkim na thërret Pirro e Leka i madh. Sikur nga dheu ka lëvizur Skënderbeu. Më duket se nga qielli dëgjoj plakun e urtë të Vlorës, Ismail Qemalin,  dhe zërin e trimit të Kosovës Isa Boletini.

Të gjithë thërrasin për bashkim!  Edhe zëri i Hasan Prishtinës e Adem Jasharit, idealet e tyre na ftojnë që të japim dorën njëri-tjetrit, sot më shumë se kurrë.

Po flisja dje me nje mikun tim nga Kosova, dhe më tregonte si ishte ndjerë ditën kur bashkë me Presidentin e Kosovës kishte vizituar Durrësin e Thumanën.  “Silva, nuk i mbaja lotët, ato nëna na shihnin si bijtë e tyre, në sytë e tyre tashmë Kosova, dukej si shpëtimtare, djemtë që dikur, në vitet 1998-1999, kishin shkuar nga Kosova drejt Shqipërisë si fëmijë të ikur nga tmerri, nga masakrat e bëra nga fashistët serbë, tani ishin kthyer si oficerë të Ushtrisë së Kosovës, si policë te Kosovës. Aty e ndjeva dhimbjen e atyre nënave, fëmijëve e burrave që kishin humbur gjithçka nga ky tërmet.

Por edhe krenarinë për djemtë e Kosovës që po rrezikonin edhe jetët e tyre për të shpëtuar atë që mund të shpëtohej. Më bëhej sikur e ndjeja edhe falënderimin prej nëne për ata femijët që dikur kishin ikur nga zjarri i luftës e ishin kthyer si shpëtimtar!

Zëri i atyre nënave, fëmijëve, burrave të moshuar, gërmadhat e tmerrit që bashkuan në një vend edhe shpëtimtarë nga vende që deri dje ishin në luftëra mes tyre, si Kroacia e Serbia, shqiptarët e serbët, italianë e francezë, turq, grekë e izraelitë, na thërrasin sot! Së bashku të rindërtojmë atdheun tonë të plagosur, bashkë të gjithë ne të mbyllim plagën e dhembjes së shkaktuar këto ditë!

Politikat e gabuara të cilat e kanë copëtuar dhe ndarë Shqipërinë, deri diku e kanë arritur qëllimin e tyre, por kjo fatkeqësi natyrore ishte një mesazh për botën anë e mbanë.

Shqiptarët nuk i ndan dot një kufi dhe një tra sepse në venat e tyre rrjedh i njëjti gjak dhe ata janë gjithmonë bashkë.

Ne nuk jemi vetëm se Shqipëria është e madhe!

Për ne mërgimtarët dhimbja është më e madhe.

Sigurisht që asnjë nuk mund të ndal dot vullnetin e Zotit dhe forcën e natyrës, por sot na thërret detyra jonë si shqiptare, si njerëz të këtij planeti, të jemi bashkë për të dhënë dorën tonë për ata që kanë nevojën tonë.

A është Shqiperia vetëm në këtë gjendje të  mjerueshme?

JO, JO! Jemi ne të gjithë, janë shqiptarët në të katër anët e botës.

Ne të gjithë do të japim kontributin tonë për rindërtimin e saj. Për ata njerëz, për ato nëna e ata fëmijë.

Për vëllezërit dhe motrat tona!

Për tokën që e bekoi vetë i madhi Zot.

Ndër shekuj të varfër, por nuk na varfëruan dot!

Ndër shekuj të shtypur, por nuk na shtypën dot!

Ndër shekuj të ndarë, por nuk na ndanë dot

Se Shqipëria është NJË!

SOT Bashkë për Shqipërinë!

 

 

0
Pse duhet të luftojmë për të rritur numrin e klasës së mesme?

Pse duhet të luftojmë për të rritur numrin e klasës së mesme?

 

Silvana Begaj

Të pasurit po bëhen më të pasur dhe të varfërit më të varfër. Ndarja po bëhet çdo ditë më edukshme dhe më e qartë. Po shtresa e mesme ku është? Realisht pyetje duhet të shtrohet se a ka shtresë të mesme vendi ynë?

Strategjitë makro dhe mikro që duhen ndjekur për të rritur shtresën e mesme? Sa mundësi ka realisht vendi jonë të ndihmojë në rritjen e shtresës së mesme? A dihet rëndësia e kësaj shtrese? Çfarë pasojash kanë ne ekonomi dhe nga ana sociale?

Në këndveshtrimin social është një prej pikave më të dhimbshme të vendit tonë. Shtresa  e mesme është një klasifikim i njerëzve në mes të hierarkise sociale.

Shtresa e mesme ose ndryshe “kollaret e bardhë” përbëjne 2.1 % të popullsisë.

Presidenti Obama e konsideronte si motorr të ekonomisë dhe e kishte një prej pikamjeve më të rëndesishme gjatë mandatit të tij.

Parimisht ka të drejtë pasi është ajo që ndikon zgjedhjen konsumatore dhe prirjen e konsumit.

  • Një klasë e fortë e mesme promovon zhvillimin e kapitalit njerëzor dhe të arsimimit.
  • Një klasë e fortë e mesme krijon një burim të qëndrueshëm të kërkesës për mallra dhe shërbime.
  • Një klasë e fortë e mesme prodhon gjeneratën e sipermarresve.
  • Një klasë e fortë e mesme mbështet institucione gjithëpërfshirëse politike dhe ekonomike, të cilat ndikojne ne rritjen ekonomike.

Pse shtresa e mesme është e varur nga zgjedhjet dhe partitë politike në mënyrë të drejtpërdrejtë kur në parim ajo duhet të ishte më e pavaruara?

Shtresa e mesme duhet të jetë ajo që zgjedh politikëberjen më të mirë si pjesa më intelektuale e shoqerisë, por ata sot janë më të varurit nga politika sepse vendi i tyre rrezikohet nga ndryshimet politike.

Një klaseë e sigurt e mesme nuk varet vetem nga te ardhurat e drejta qe ata marin , por sa eshte e mundur te ruajne per te ardhmen. Kur themi për të ardhura të drejta, rol sinjifikant luajne Unionet, Sindikatat.

Por shihet se sindikatat në Shqipëri nuk funksionojn, ose më saktë ato funksionojnë vetëm për një grup njerezish jo për punëtorët!

A ka ndonjë institucion tjetër që vlereson nese kushtet e punës, rroga, ambjenti në punë janë konform ligjeve? A kanë ku të drejtohen ata në rast të padrejtesive?

Kemi dëgjuar shpesh herë bojkot të punës nga mjekët, infermierët, mesuesit apo profesione të tjera për ndryshimin e pagave dhe kushteve të punes, por të gjitha grevat apo organizimet e vogla që mund të kenë nisur menjeherë janë etiketuar si politikë nga kampi kundërshtar politik dhe kanë përfunduar ende pa filluar mirë për shkak të nxerhyrjeve politike por edhe mos organizimit të mirëfilltë sindikal.

Shqipëria, duhet patjetër të punojë një projekt kapital që të tërheqi investimet e huaja dhe biznese të reja.

Të krijojë kushte dhe të jetë i dëshiruar nga kompani të huaja sidomos ato prodhuese  dhe turistike në mënyrë që ata të hapin filialet tona dhe të gjenerojnë vendepune. Shteti patjetër që duhet të verë nën kontroll edhe bizneset fasone të cilat kanë skllavëruar një pjesë të qytetarëve tanë në emer të punës.

Gjithashtu qeveria duhet urgjentisht të vërë në kontroll në bizneset individuale dhe familjare që nuk janë pak në Shqiperi, kjo nuk do të thotë të demtojë ato, por të ndihmojë kështu rritjen e buxhetit të shteti dhe ato taksa ti kthej në investime prapë në ekonomi duke stimuluar bizneset e vogla përmes suvencioneve të ndryshme.

Një shembull të mirë mund ta marrim edhe nga Kosova, ku çdo ditë përcjellim lajme që shteti, si qeveria qendrore ashtu edhe komunat (bashkite) subvecionojnë bizneset e vogla dhe të mesme duke perkrahur timin e vendeve të punës dhe paisjen me makineri por edhe bujqësine duke subvecionuar bujqit me para të gatshme për kulturat e mbjella.

Koha e politikave të mëdha ka kaluar, është koha e fundit që ti kthehemi qytetarëve, mirëqenies së tyre dhe krijimit të kushteve për të ardhme më të mirë.

0
Zef Preçi: Si ta kuptojmë Samitin e Ohrit

Zef Preçi: Si ta kuptojmë Samitin e Ohrit

Pertej pershendetjeve te takimit te Ohrit te fundjaves se shkuar dhe pergjithesisht te nismes se emertuar simbolikisht si “mini-Shengen”-it ballkanik nga nje numer personalitetesh politike, diplomatesh dhe burokratesh te SHBA-ve, Frances, Keshillit Rajonal te Bashkepunimit, te kuptueshme per situaten delikate ne te cilen po kalon Ballkani Perendimor, mendoj se ja vlen te analizohen pak me ne hollesi konkluzionet e atij takimi. Mbeshtetja e cdo nisme te tille, sidomos kur ato burojne nga brenda rajonit dhe i sherbejne pergatitjes se ketyre vendeve per integrimin ne BE, eshte e natyrshme se do te gjejne mbeshtetjen e faktoreve nderkombetare dhe nuk ka se si te ndodhe ndryshe.

Ne menyre te pergjithshme, edhe pse deklarative, keto konkluzione riafirmojme objektivin integrimin ne BE si qellim strategjik te perbashket te vendeve te Ballkanit Perendimor. Ne kete kendveshtrim, perfituesi kryesor i takimit duket se eshte Vucic, shteti i te cilit, pervecse per autokracine ne rritje, shquhet edhe per qendrimin “edhe Lindje edhe Perendim”, dmth qe intensifikon miqesine dhe bashkepunimin, duke perfshire ate ushtarak, me Rusine, por qe njekohesisht propagandon antaresimin ne BE. Ne te vertete, me shume se avancimi i reformave ne vendin e tij apo ngritja e institucioneve qe garantojne te drejtat enjeriut, pronen, etj., procesin e integrimit Europian te Serbise po e “ndihmon” rritja e presionit mbi burokracine e Brukselit per shkak te bashkepunimit me Rusine…

Theksimi ne kokluzionet e takimit te angazhimit te liderve politike per ndermarrejn e refroamve qe do te sjellin “standardet evropiane në shoqëritë respektive”, eshte po aq deklarativ dhe propagandistik sa edhe vete angazhimi i tyre per antaresim ne BE. Gjithsesi ky konkluzion ju sherben bashkerisht pjesmarresve per te ruajtuar kuotat e besimit ndaj tyre ne Brukselin zyrtar, ashtu sikurse veprimtaria e tyre qeverisese ne vendet perkatese eshte ende larg kesaj prtishmerie… Dmth ecuria e reformave, me shume se ne ndertimin e shtetit te se drejtes ne secilin prej vendeve pjesmarrese ne takimin e Ohrit, ka si objektiv pragmatik fuqizimin e pushtetit politik te establishmenteve qe perfaqesojne, rritjen e fuqise autokratike te tyre dhe bashke me te edhe te arrogances qeverise, korrupsionit, etj. Eshte kjo aresyeja kryesore perse mbeshtetja publike ndaj lidershipit politik brenda vendeve respektive eshte ne kuotat me te uleta dhe paradoksalisht ata merren me “lobimin” e terthorte per integrimin ne BE, sic mund te klasifikohet edhe vete nisma e “mini-Shengen”-it ballkanik…

Fokusimi ne kater lirite, sic vuri ne dukje Presidenti Serb Vucic ne konferencen permbyllese te takimit te Ohrit – liria e lëvizjes së kapitalit, mallrave, shërbimeve dhe njerëzve, nxjerr ne pak edhe nje aspekt tjeter te liderve politike pjesmarres ne ate takim – mosnjohjen apo injorimin e qellimshem te realitetit ne marredheniet komplekse ndermjet vendeve te rajonit si dhe nje amalgame te cuditshme problemesh teknike dhe procedural, por qe kushtezohen nga vullneti politik i vendeve te vecanta si dhe nga niveli i zhvillimit te kuadrit ligjor dhe institucional te tyre.

Le te perpiqemi te hedhim pak veshtrimin mbi statusin e sotem te ketyre lirive ne marredheniet ndermjet vendeve te rajonit tone. Keshtu, ne knkluzionet e takimit permendet shkarazi marreveshja CEFTA (Central European Free Trade Agreement) dhe paraqitet si e zevendesuar nga Planin Shumëvjeçar të Veprimit për krijimin e Zonës Ekonomike Rajonale, nje document ky i panjohur deri me sot per publikun, komunitetin e biznesit dhe qarqet politike (parlamentet) ne vendet perkatese qe duhet te institucionalizojne bashkepunime te tilla ndershteterore. Ne fakt, ne interes te proceseve integruese ne BE te vendeve te rajonit do te ishte nese liderit politike pjesmarres ne ate takim do te ofronin nje bilanc te detajuar te zbatimit dhe te problemeve politike, institucionale, ligjore, fiskale, etj., qe kane dale e dalin per dite per kete marreshje dhe jo vetem. Sic dihet, CEFTA eshte nje marreveshje e tregtise se lire ne te cilen marrin pjese tete vende te rajonit te Ballkanit Perendimor: Kosova, Shqiperia, Maqedonia, Mali i Zi, Serbia, Bosnja dhe Hercegovina, Kroacia dhe Moldavia. Nepermjet kesaj marreveshjeje, keto vende u mobilizuan per t’iu perafruar institucioneve politike, ligjore dhe ekonomike te BE-se, duke forcuar ne kete menyre demokracine dhe ekonomite e tyre te tregut, dmth duke pergatirur kushtet per integrimin ne kete union.

Ne kete menyre, CEFTA perben nje pjese te rendesishme te perpjekjeve te vendeve te rajonit dhe te vete BE-se per krijimin e nje treg rajonal qe mundeson zhvillimin ekonomik dhe qe do te kontribuoje eventualisht ne rritjen e sigurise dhe stabilitetit politik ne Ballkan. Cfaredo plani a programi tjeter, nuk mund dhe nuk duhet te anashkaloje kete marreveshje dhe se cdo perpjekje per ta filluar historine nga zero nuk besoj se mund te sjelle rezultate te prekshme qe i kontribuojne pershpejtimit te zhvillimit ekonomik e shoqeror te rajonit, pervec se perben nje perdorim te bashkepunimit rajonal per interesa politike te dites…

Gjithashtu vlen te theksohet, pervec CEFTA-s, integrimi ekonomik rajonal eshte ravijezuar edhe ne dokumente te tjera ndershteterore, sic jane Marreveshja per Zona e Perbashket e Aviacionit; Memorandumi i Europes Juglindore ne fushen e Transportit; Iniciativa e Europes Juglindore ne fushen e Telekomunikacioneve dhe Internetit; Kompakti i Investimeve, etj. Per fat te keq, ne takimin e Ohrit nuk u tha asnje fjale per keto marreveshje, te cilat ndoshta nuk njihen fare apo mund te jene harruar nga liderit pjesmarres ne ate takim.

Lenia jashte takimit e Kosoves dhe e Malit te Zi, ashtu si dhe ne takimin e para pak javeve, mendoj se perben nje mangesi thelbesore te atij takimi dhe shpreh nje qendrim megalloman posacerisht te Presidentit serb Vucic, e ndoshta edhe nje qendrim paternalist ndaj Kosoves te kryeministrit Shqiptar Rama. Ndersa reagimi i lidershipit te Kosoves dhe nje pjese te politikes shqiptare duke hequr paralele me ish-Jugosllavine e Titos, kete burg popujsh te krijuar ne fillim te shekullit te kaluar, mendoj se nuk eshte korrekt. Kjo sepse megjithe ndonje reminishence te periudhes se “luftes se ftohte”, nuk ka asnje shans qe Shqiperia dhe ne teresi Ballkani te dale jashte interesave te SHBA-ve, apo me keq akoma, qe Jugo-sfera te fitoje terren per shkak te rritjes se autoritarizmit, korrupsionit dhe te keq-qeverisjes ne kete pjese te botes ku pleksen dukshme interesat e BE-se, fuqive te medha dhe fuqive te tjera rajonale e me gjere.

Si perfundim, mund te konkludojme se liderit politike te tre vendeve te Ballkanit Perendimor: Serbise, Shqiperise dhe Maqedonise u takuan dhe rane dakord …per t’u takuar perseri. Ndersa qytetaret e vendeve te tyre respektive – me te varferit e kontinentit te vjeter – do te vazhdojne te marin rruget e botes te denuar dhe te debuar nga keq-qeverisja, korrupsioni, pekeqesimi i te drejtave dhe lirive njerezore si dhe i sherbimeve publike baze si arsimi dhe shndetesia, mosfunksionimi i shtetit te se drejtes dhe humbja e shpreses…

0
Administrata zgjedhore të çlirohet plotësisht nga PS-PD

Administrata zgjedhore të çlirohet plotësisht nga PS-PD

Deklaratë shtypi e partisë ‘Zgjidhja’

 

Bashkëkryetari i Komisionit të Posaçëm të Reformës Zgjedhore, Damian Gjiknuri, deklaroi se: “Sot u prezantua nga ekspertët një nga nismat më të rëndësishme të zgjedhjeve në Shqipëri, që është depolitizimi i plotë i administratës zgjedhore në të 3 nivelet. Për herë të parë do të sanksionojmë përfundimisht që partitë politike heqin dorë nga zgjedhjet. Partitë politike nuk kanë më asnjë kompetencë në çështjet e administrimit zgjedhor në të gjitha nivelet”.

Depolitizimi i plotë të administratës zgjedhore ka qenë një kërkesë e hershme e partisë ‘Zgjidhja’. Në ‘Paktin Kombëtar’ të propozuar më 2 prill 2019 ‘Zgjidhja’ kërkoi që të demokratizohen dhe depolitizohen zgjedhjet, me një KQZ dhe administratë zgjedhore të depolitizuar e tërësisht të pavarur, me një proces e ligj zgjedhor që garanton barazinë, ndershmërinë dhe lirinë e plotë të konkurencës mes partive dhe individëve, duke eliminuar favorizimin e partive të vjetra dhe diskriminimin e partive të reja; Votat duhet të ketë të njëjtën peshë për çdo subjekt apo individ dhe të numërohen në Qendrat e Votimit, jo të transportohen të panumëruara.

Kryetari i partisë ‘Zgjidhja’, Koço Kokëdhima, gjatë fjalës së tij në takimin e Komisionit të Posaçëm të Reformës Zgjedhore, dy ditë më parë,  ndër të tjera u shpreh se PS dhe PD nuk mund të rikthejnë zgjedhjet me integritet, prandaj duhet shembur oligopoli i tyre mbi zgjedhjet. “Ne nuk duam zgjedhje të organizuara e administruara nga partitë tuaja”-iu drejtua z.Kokëdhima bashkëkryetarit Gjiknuri.

Drafti i ekspertëve pranë Komisionit të Posaçëm të Reformës Zgjedhore parashikon reformimin tërësor në tri nivele të administrimit zgjedhor në Shqipëri duke e depolitizuar atë, por ia lë në dorë parlamentit që të zgjedhë anëtarët e KQZ-së.

Partia ‘Zgjidhja’ nuk do të pajtohet kurrë me këtë depolitizim fals të KQZ-së. Anëtarët e saj nuk mund t’i zgjedhin deputetët aktualë, sepse ata janë skllevër të tri padishahëve të korrupsionit dhe jo përfaqësues të popullit. “Zgjidhja” ka propozuar që këtë proces jetik për depolitizimin e KQZ-së ta bëjë Gjykata e Lartë, siç ndodh në Greqi për çdo palë zgjedhje, apo Gjykata Kushtetuese.

‘Zgjidhja’, gjithashtu, është skeptike se shtetasit që gëzojnë statusin e nëpunësit civil do të garantojnë depolitizimin e administratës zgjedhore. Partitë e vjetra e kanë shkatërruar administratën shtetërore dhe e kanë njollosur statusin e nëpunësit civil, duke e mbushur me militantë puthadorë, të korruptuar dhe të pashkollë, që kanë mbledhur dhe blerë vota për partinë në pushtet.

‘Zgjidhja’ ka propozuar që pjesë e administratës zgjedhore të jenë studentë të magjistraturës si dhe profesionistë të lirë, noterë apo avokatë, punonjës të bankave etj., duke garantuar besueshmëri dhe pavarësi në administrimin zgjedhor. Gjithashtu, në administratën zgjedhore nuk duhet të pranohen komisionerët e partive të vjetra që kanë marrë pjesë në dy e më shumë palë zgjedhje.

‘Zgjidhja’ do të vijojë ta ndjekë dhe të kërkojë deri në fund depolitizimin e plotë dhe çlirimin e zgjedhjeve nga dy partitë e vjetra, për t’i dhënë fund një tranzicioni dhe historie të turpshme me votën e shqiptarëve dhe demokracinë.

0
Zgjedhjet e lira u japin shanse të gjithëve

Zgjedhjet e lira u japin shanse të gjithëve

Deklaratë shtypi e partisë ‘Zgjidhja’

Këta janë katër shqiptarët që u zgjodhën si anëtarë të këshillave bashkiake në zgjedhjet e të dielës së shkuar në SHBA. Jetlir Kulla, Robert Gjonaj, Dona Colorio dhe Vedat Gashi u bashkohen eurodeputetes shqiptare nga Suedia, Arta Kokalari, dhe shqiptarëve të tjerë nëpër botë që përzgjidhen dhe përfaqësojnë kombin shqiptar  në vendet e lira dhe demokratike.

Kjo është fuqia e votës së lirë dhe të barabartë, e zgjedhjeve të depolitizuara, me lista të hapura dhe ku çdokush ka të drejtë që të zgjidhet dhe të zgjedhë.

Jetliri, Roberti, Dona, Vedati apo Arta do të ishin hiçi në Shqipërinë ku çdo gjë lind dhe vdes me urdhrin e kryetarëve të partive.

Këtë kërkon partia ‘Zgjidhja’ me ‘Paktin Kombëtar’: T’ua heqë PS-PD-së oligopolin mbi votën e popullit, me të cilin mbajnë peng demokracinë shqiptare.

Nuk është një ëndërr e parealizueshme, por një betejë e vështirë që nis nga çlirimi i zgjedhjeve dhe çmontimi i pushtetit abuziv të 2-3 kryetarëve.

0
Poli Hoxha: Pakti i Kokëdhimës, rruga e vetme për zgjidhjen e krizës

Poli Hoxha: Pakti i Kokëdhimës, rruga e vetme për zgjidhjen e krizës

Gazetari dhe analisti Poli Hoxha në një intervistë për gazetën “Shekulli” flet për situatën politike në vend. Ai thotë se rruga për zgjidhjen e krizës është krijimi i një pakti të përbashkët kombëtar. Sipas tij, një pakt i tillë është propozuar nga Kokëdhima dhe është mbi tryezë

Analisti Poli Hoxha në një intervistë për “Shekulli”-n komenton krizën politike në vend pas dështimit të negociatave Shqipërisë. Teksa flet për reformën zgjedhore, Hoxha shpreh se partitë e vjetra nuk e duan ndryshimin e sistemit zgjedhore, ndërsa fajëson kryeministrin Rama për dështimin e negociatave.

Z.Hoxha, si e komentoni situatën politike brenda vendit pas refuzimit të BE-së?

Situata politike pas dënimit që na dha BE është njësoj siç ka qenë. Rama nuk ka pse të shqetësohet, sepse në fakt ai nuk e donte fare hapjen e negociatave. Se çfarë mendon populli pas asaj që ndodhi, nuk pyet njeri. Nuk ja japin shansin që të “japin mendimin e tyre” nëpërmjet votës, siç po ndodh në Maqedoninë e Veriut. Opozita po sillet sikur i ka shkrehur të gjithë fishekët dhe po kuptohet që e vetmja strategji e saj është që presë “prapa gëmushës”, derisa Rama të bjerë vetë nga pushteti, apo me ndihmën e ndonjë të shtyre nga ndërkombëtarët. Kjo është situata politike, ndërkohë shqiptarët e ndershëm vazhdojnë të jetojnë me valixhe të bërë gati, për t’ia mbathur nga ky vend.

Sipas jush, a ka një marrëveshje të fshehtë Rama-Basha për të mos ndryshuar Kodin Zgjedhor?

Nuk besoj që të ketë marrëveshje të fshehtë. Jo se nëse ka, do të jetë ndonjë çudi, por nuk ka sepse të gjitha partitë tradicionale (kryetarët më saktë) nuk e duan ndryshimin e sistemit zgjedhor. Brenda muajit Dhjetor ndoshta do të kryejnë një Reformë Zgjedhore, duke hedhur në letër disa nga rekomandimet e OSBE-ODHIR, por kjo nuk ka për të zgjidhur gjë nëse kjo reformë nuk do të jetë e thellë dhe e dakordësuar nga të gjithë faktorët e spektrit politik, shoqëria civile dhe klasa intelektuale.

A mendoni se duhet një pakt Kombëtar për zgjidhjen e krizës?

Jo duhet, por është domosdoshmëri dhe e vetmja rrugë për të ndalur turravrapin që ka marrë vendi drejt greminës. Por nuk duan të ndryshojnë statukuonë e rotacioneve. E kanë një projekt-pakt mbi tavolinë, që ju ka nisur prej kohësh Zgjidha dhe Kokëdhima, por nuk ju intereson.

Pse dështuan negociatat me Shqipërinë?

Ishte një vendim i pritshëm, sepse ishte paralajmëruar me kohë. Korrëm atë që kjo qeveri kishte mbjellë me plan dhe ndërgjegje të plotë për 6 vite rresht. Qeverisë shqiptare i ishte bërë e qartë edhe në vitin 2016, edhe vitin e shkuar, se duhej që të plotësonte kushtet reale të vendosura nga Këshilli i BE-së dhe jo të merrej me procedurat burokratike të Komisionit, plotësim formularësh. Duke luajtur me rëndësinë që ndërkombëtarët i japin Reformës në Drejtësi, Rilindja, ka shpresuar se do të mbyllej njëri sy për korrupsionin galopant në nivele të larta, krimin e organizuar që ka kapur jo vetëm shtetin por edhe ekonominë, e mbi të gjitha për çështjen bazë të një demokracie funksionale, kapjen e votës së lirë. Kjo ishte edhe arsyeja pse parlamenti Gjerman dha një “Po” me një “Por” prapa, duke i çuar kushtet nga shtatë në nëntë. Në fakt kushdo e kuptoi qartë që Gjermania i tha “Po” popullit shqiptarë dhe “Jo” kësaj qeverie dhe elite politike. Nga na tjetër edhe Holanda kishte paralajmëruar më herët, me votimin që bëri në parlament për çështjen e vizave, për Shqipërinë. Nuk është çështja se krimi në Holandë mban vetëm emrin “shqiptarë”, por problemi, ajo çfarë i alarmon ata, është se organizatat kriminale atje përdorin vendin tonë si bazë për të pastruar dhe investuar produktet e krimit dhe kështu bëhen të paprekshëm dhe më të rrezikshëm. Kurse Franca nga ana e saj, ka dërguar disa ministra të Brendshëm në Tiranë gjatë këtyre viteve të fundit, për çështjen e inflacionit të azilkërkuesve shqiptarë në atë vend. Por asgjë nuk ka lëvizur. Nuk bëhet fjalë thjesht për “emigrim spontan” siç po e paraqet propaganda e qeverisë, por për një trafik njerëzor të organizuar i cili e ka kokën këtu dhe nuk goditet nga policia dhe drejtësia, siç theksoi edhe ministria e Jashtme Franceze. Pra kupa ishte mbushur dhe nëse ka pasur një debat mes krerëve të shteteve në takimin e Luksemburgut, ai kishte të bënte vetëm me strategji gjeo-politike për rajonin tonë. Kurse për korrupsionin, krimin e organizuar dhe kapjen e votës të gjithë kanë qenë unanim. Siç ishin unanim se Maqedonia e Veriut, nuk kishte në këtë nivel, probleme të tilla. Pra faji nuk është as i Francës, Hollandës e Danimarkës, e as jetim. Është i kësaj qeverisje në radhë të parë dhe klasës politike që na sundon nëpërmjet tjetërsimit të vullnetit të lirë, për të zgjedhur alternativa të reja.

Çfarë mund të bëjë BE nëse mungon vullneti politike për reforma?

Po çfarë mund të bëjë BE më shumë se kaq?! Nëse lexohen me vëmendjen “9 kushtet” e Bundestangut që u pranuan nga të gjitha vendet anëtare, ato në fakt nuk janë fare kushte por një skanim i realitetit në Shqipëri. BE nuk rrëzon qeveri, sado të kriminalizuara qofshin ato. Këtë e bën vetëm populli i vendit që i ka. Ata vetëm të hapin sytë. Brenga e vendeve që ishin për një “Po” të kushtëzuar kishte të bënte vetëm me shpërblimin e popullit më proevropian në botë, si dhe me frenimin e ambicieve të Rusisë dhe aktorëve të tjerë jashtë euro-atlantizmit në rajonin tonë.  Kurse për krimin e organizuar, korrupsionin, kapjen e ekonomisë dhe të pasurive të vendit nga një çetë në pushtet (nuk është PS-ja) nuk ka më asnjë mëdyshje dhe dilemë. Dy ditë më parë gazeta prestigjioze `Spigel` shkruante: Shqipëria ka një kryeministër në detyrë, që nga viti 2013, i dyshuar për mbajtjen e partisë së tij në pushtet përmes krimit të organizuar, veçanërisht mafies së drogës. Këtë në fakt më mirë se të huajt e dinë vetë shqiptarët, të cilët po braktisin vendim masivisht edhe “kur janë mirë” këtu. Kjo ndodh sepse ka humbur shpresa, se realiteti mund të ndryshojë. E vetmja shpresë është rritja e presionit ndaj kësaj klase të korruptuar e tashmë, edhe të kriminalizuar deri në asht, nga ana e miqve të mëdhenj të popullit shqiptarë siç janë SHBA dhe Gjermania. Presioni më i madh duhet të jetë tek çlirimi i votës, sepse vetëm kështu i kthehet Zgjidhja dhe Zgjedhja qytetarëve; vetëm zgjedhjet e lira mund të lejojnë qarkullimin e elitave; daljen në skenë të forcave të reja që e duan Shqipërinë si mëmë dhe jo si një lopë që duhet mjelë.

 Si e parashikoni gjykimin e BE-së kundrejt Shqipërisë dhe qeverisjes së partive?

BE është një union gjigant, që ka edhe hallet e veta dhe po hyn në një proces reformimi. Lajm i mirë në këto kohë është se tashmë anëtarët e saj e kanë kuptuar, se nuk mund të ketë “qetësi” në vendet e tyre nëse në Shqipëri nuk rikthehet demokracia funksionale dhe shteti ligjor. Mafia që ka një qeveri të vetën nuk ka frikë që të “pushtojë” edhe vendet e tyre.  Kanë kuptuar gjithashtu, se partitë e vjetra janë shndërruar në biznese fitimprurëse. Qerthulli është; bli e manipulo vota, merr pushtetin; grabit shtetin e gjithë pasuritë e Shqipërisë; me paratë që fiton bli sërish vota për të blinduar pushtetin qeverisës a politik, e kështu pambarim. Të gjitha këto në bashkëpunim tashmë, edhe me krimin e organizuar. Kanë kuptuar se Shqipëria është shndërruar në një “minë me sahat”, sepse është kriminalizuar jo vetëm qeveria por edhe ekonomia. Qeveria Rama po kalon vijën e kuqe të “stabilokracisë” dhe mund të kthehet shumë lehtë në një faktor destabiliteti. Krimi i organizuar edhe pse vesh kostumin e qeveritarit, nuk njeh BE e SHBA. Ndaj në Uashington e në Berlin, tashmë është ndezur drita e kuqe për Shqipërinë.

A po merr masa qeveria për zgjidhjen e problemeve që ka vendi

Po natyrisht, që po merr masa!!! Ndërkohë që opinioni vendas dhe ai evropian ziente për çështjen e mos hapjes së negociatave, kjo qeveri firmosi edhe dy koncesione të tjera krejtësisht abuzivë e mafiozë. Askush të mos presë më nga një qeveri e një kryeministër, që nuk bën as gjoja sikur reflekton. Që mund të fajësojë edhe bashkëshorten e Macron, por gishtin nuk e kthen kurrë nga vetja. Të vetmet masa që po marrin është përshpejtimi i projekteve për të grabitur Shqipërinë, sepse dinë që koha po ju mbaron. Nëse Rama “zbuloi” në sistemin e drejtësisë organizatën `KÇK` (kap çfarë të kapësh), ai vetë drejton organizatën `GÇG` (Grabit çfarë të grabitësh)

Si e shikoni të ardhmen e negociatave? A kemi shpresa për vitin tjetër?

Negociata mund të hapen vitin tjetër për arsye gjeopolitike të BE-së dhe SHBA-së, por për atë që mund të shpresojmë se mund të bëjë kjo qeveri si reflektim, nuk asnjë shpresë. Përkundrai deri atëherë gjërat kanë për të qenë edhe më keq, nëse vazhdon kjo mënyrë qeverisje.

1
Korrupsion me Pallatin e Drejtësisë!

Korrupsion me Pallatin e Drejtësisë!

Deklaratë shtypi e partisë ‘Zgjidhja’

Ditën e djeshme mediat zbuluan një lojë të madhe që është bërë me tokën publike dhe paratë e taksapaguesve shqiptarë nëpërmjet qeverisë Rama dhe Dhomës së Avokatisë.

Kjo aferë e realizuar pikërisht me godinën e quajtur “Poli i Drejtësisë”, ku do të instalohen institucionet që do të dalin pas Reformës në Drejtësi, duket se “njollos” që në lindje edhe këtë të fundit. Vetë godina ku do të vendosen SPAK dhe njësitë e tjera të drejtësisë së re, përbën një objekt të mundshëm hetimi për një aferë të madhe korruptive, sipas të gjitha gjasave.

Pikërisht për këtë skandal në horizont ka shkruar ditën e sotme, edhe gazetari i njohur  Klodian Tomorri në faqen e tij në FB duke ngritur edhe disa pyetje retorike për qeverinë dhe Dhomën e Avokatisë.

“Kujt po i shkojnë 11 milionë eurot e Polit të Drejtësisë?

Në vitin 2013, qeveria i dha Dhomës Kombëtare të Avokatisë 25 mijë metra tokë shtetërore falas pranë fushës së Aviacionit. Sipas vendimit, toka u dha me qëllim ndërtimin e Korpusit të Avokatisë dhe nuk lejohej ndryshimi i destinacionit.

Dhoma e Avokatëve e ndërtoi Pallatin. Se me çfarë çmimi dhe se me çfarë parash e financoi, kjo nuk dihet, pasi Dhoma Kombëtare e Avokatisë është një OJF dhe jo Institucion Publik. Nën zë flitet se e gjithë ndërtesa ka kushtuar 2 milionë euro, por ky është informacion i pakonfirmuar, sepse nuk është publik.

Tani Pallatin e ndërtuar mbi tokën e falur shtetërore, qeveria po e ble si zyra për institucionet e reja të drejtësisë. Çmimi i blerjes edhe ky ende jo publik, flitet se është caktuar 11 milionë euro.

Pra 11 milionë euro do të paguajnë qytetarët shqiptarë për Dhomën e Avokatisë, për një pallat të ndërtuar në tokë të falur shtetërore.

1-Kujt po i shkojnë paratë?

2-Si do të përdoren ato?

3-Pse u shkel vendimi i qeverisë, që ndalonte shprehimisht ndryshimin e destinacionit për pronën e falur?

4-Me çfarë baze ligjore është blerë prona?

Sepse ligji nuk e lejon qeverinë të blejë prona private sipas qejfit, por e ka kushtëzuar vetëm me shpronësimet. Edhe këto me çmime të përcaktuara dhe vetëm kur përdoren për vepra publike që kanë rëndësi të veçantë. Nuk e lejon njeri qeverinë të blejë prona private si të dojë, sepse po të ishte ashtu buxheti i shtetit do të masakrohej nga pazaret.

Ky transaksion ka pikëpyetje të mëdha dhe shumë anë të errëta. Është biznes i rëndë, që do të plasë shumë shpejt në publik. Boll më me institucione hibride, që ngrihen për të devijuar paratë e taksapaguesve në llogari të paqarta dhe me mekanizma të dyshimtë”, shkruan gazetari Klodian Tomorri.

Partia ‘Zgjidhja’ fton mediat dhe gazetarët e pavarur të ndriçojnë deri në fund këtë triller korruptiv të qeverisë.

0
Rinia të jetë në krye të ndryshimeve të vendit

Rinia të jetë në krye të ndryshimeve të vendit

Deklaratë shtypi e partisë ‘Zgjidhja’

Sot është Dita Ndërkombëtare e Rinisë, e shpallur nga OKB-ja, me qëllim ndërgjegjësimin e saj për çështjet me të cilat përballet. Tema e Ditës Ndërkombëtare të Rinisë për vitin 2019 është të “Shndërrojmë Arsimin”, duke kërkuar që të rinjtë të përfitojnë arsimim më të rëndësishëm, të barabartë dhe gjithëpërfshirës.

Kjo moto, më shumë se për të gjitha vendet,  vlen për arsimin në Shqipëri. Për fat të keq, vit pas viti, të rinjtë nuk përfitojnë arsimim të barabartë dhe gjithëpërfshirës. Qeveritë e tranzicionit e shkatërruan arsimin publik, e kthyen në biznes dhe, si në të gjitha punët, ndajnë paratë me klientët e tyre në arsimin privat. Dhjetra mijëra të rinj detyrohen të paguajnë për një arsim që nuk u ofron dijet e duhura, nuk kanë mjete didaktike, laboratorë, literaturë bashkëkohore, jetojnë në kushte skandaloze nëpër konvikte dhe detyrohen të paguajnë për çdo shërbim që nuk e marrin. Qindra të tjerë, falë kursimeve të prindërve, shkollohen jashtë dhe ndërtojnë punën dhe jetën atje sepse shteti i militantëve partiakë dhe i të korruptuarve nuk ka nevojë për ta.

Problemet që ngritën studentët gjatë protestës së tyre në dhjetor 2018 treguan se arsimi është një plagë e pashëruar, e mbajtur hapur nga korrupsioni në qeverisjen qendrore dhe drejtuesit e  universiteteve publike, që shpërdorojnë fondet shtetërore për arsimin dhe buxhetet e familjeve shqiptare për shkollimin e fëmijëve.

‘Pakti për universitetin’ ishte një mashtrim nga qeveria e Ramës që nuk do të garantojë rritjen e cilësisë së jetës dhe të arsimimit të studentëve. Lëvizja e fuqishme e dhjetorit 2018 alarmoi elitën e vjetër politike ndaj ajo u bë bashkë për ta mbytur.

Në këtë ditë botërore, ‘Zgjidhja’ i bën thirrje rinisë që të mos rreshtë së luftuari dhe së ëndërruari për arsim cilësor, të barabartë dhe për të gjithë. Ajo duhet të jetë në krye të shndërrimeve të mëdha që kërkon vendi.

#ZgjidhjaPerRinine

0
Maks Velo: Si nuk kanë frikë nga ajo që po bëjnë me teatrin dhe stadiumin?

Maks Velo: Si nuk kanë frikë nga ajo që po bëjnë me teatrin dhe stadiumin?

“Si nuk kanë frikë nga ajo që po bëjnë me teatrin dhe stadiumin”. Kjo është thirrja e arkitektit dhe piktorit Maks Velo për atë që po ndodh në Tiranë. Dikur mik, mbështetës dhe këshilltar i kryeministrit Rama, Velo ish i burgosur politik u largua prej tij sepse ai donte vetëm njerëz që e miratonin. Dhe mes tyre u vendos dashuria për qytetin dhe ruajtjen e tij, për të cilën arkitekti e ka ngritur zërin që kur u ndërtuan dy kullat e para në bulevard. Këtë betejë po bën edhe sot për teatrin dhe kundër stadiumit të ri…

 

Zoti Velo, arkitektët kanë dalë me një vendim unanim kundër shembjes së Teatrit dhe kanë sugjeruar Bulevardin e Ri, si një nga vendet e përshtatshme për të ndërtuar një tjetër teatër. A bini dakord me këtë?

 

Sigurisht, vetëm një vit më parë 77 arkitektë firmosën kundër shembjes, këtë vit numri i tyre është rritur. Bulevardi i Ri, jo vetëm për një teatër të ri, por do të kishte qenë i përshtatshëm edhe për stadiumin. “Qemal Stafa” duhej lënë siç ishte dhe ndërkohë do të kishim dy stadiume. Madje, ëndrra ime ishte që të prishej edhe ajo pjesë që ishte shtuar nga partia dhe të kthehej në pamjen origjinale. Për më tepër që flitet edhe për të riaktivizuar bulevardin, ku ka mënyrë më të mirë?! Por që të harxhosh para për të prishur stadiumin dhe aty të ndërtosh një hotel, një kompleks tregtar, është absurde. Dhe i gjithë ngërçi nis nga mungesa e transparencës. Deri më sot nuk jepet asnjë e dhënë për stadiumin. Thuhet vetëm se vlera e tij shkon në 60 milionë. Por, sa është pjesa e stadiumit dhe sa pjesa komerciale? Në qoftë se raporti është 10 milionë me 50 milionë, atëherë ky nuk është më stadium, por një qendër tregtare gjigante. Një llahtar i panevojshëm.

Si ka ndryshuar territori i stadiumit pas ndërhyrjeve?

 

Kemi të bëjmë dhe me një “fryrje” të territorit, pasi nuk është më te njolla e mëparshme. Është zmadhuar shumë, ka shkuar afër godinave të tjera. Është shndërruar në një përbindësh që shkatërron mashtabin, raportin me objektet e tjera. Kjo, pasi godinat janë si organizmi i njeriut, funksionojnë në tërësi nga pikëpamja arkitektonike. Pra, raporti midis godinave qe në harmoni dhe kjo ndërhyrje ka krijuar kaos. Ç’mbetet të bëhet tani për ta ndrequr këtë raport?! Të prishet ndërtesa që u bë, apo të ndërhyhet te gjithë të tjerat? Ai është si një përbindësh gjigant, që zë pamjen e Dajtit e transformon tërësish sheshin. Sikur kjo të mos mjaftonte, tani dalin me një tjetër propozim: Të shkatërrojnë Akademinë e Arteve. Që të bëjnë një gjysmë sfere nga ana tjetër dhe të shkatërrojnë pjesën që është ndërtuar gjatë komunizmit të Akademisë së Arteve. Por ajo mbart vlera, sepse është projektuar nga arkitektë si Mauricio Bega e të tjerë. Kjo tregon se kur bëhet diçka nxitimthi, do të dëmtojë dhe gjenerojë të keqen. Madje duan të ndërtojnë edhe në atë parcelën e vogël, midis Sheratonit dhe Universitetit, në atë parkun pranë. Ajo që unë nuk arrij të kuptoj në këtë situatë është: Si nuk kanë frikë këta njerëz?! Sepse problemi i stadiumit nuk ka për t’u mbyllur aq lehtë. Nuk mund të shitet stadiumi kombëtar. Kur të shkojnë njerëzit atje, do të përballen me një llahtari. Stadiumi është si i futur në një kazan, ku e ke të pamundur të shikosh qiellin apo gjelbërimin. Njeriu shkon në stadium për t’u çlodhur. Kjo është tendenca e stadiumeve. Madje mbulesa bëhet transparente për të krijuar frymëmarrje.

Për sa u përket krisjeve që krijohen nga mosplanifikimi i urbanistikës, pati një diskutim të ngjashëm edhe për projektidenë e arkitektit danez, pasi sipas arkitektëve ndërtesa do të kishte intensitet 4 herë më të madh se objektet e tjera. Mendoni se pavarësisht këtyre mund të merret përsëri në konsideratë?

 

Është bërë gjithë kjo rezistencë, nuk di të them se si do të ndryshojë rrjedha e ngjarjeve. Nëse do të merret përsëri në konsideratë projekti i Bjarke Ingels. Por di të them se ai projekt është skandaloz. Të bësh një Teatër Kombëtar si urë në ajër dhe njëherazi t’i gënjesh njerëzit se do të kenë 3 salla brenda duke qenë vetëm një e tillë, është e tmerrshme. Përpos kësaj, me projektin e danezit zhduket edhe sheshi përpara teatrit. Por çelësi i gjithë kësaj qëndron te marrja e territorit. Në realitet nuk janë bërë ndonjëherë merak për teatrin, problemi mbetet territori. Të marrin pjesën më të madhe të tij e të lënë dhe pak metra katrorë për teatër. Për më tepër që ne nuk po shohim pjesën tjetër të projektit, 6 kullat. Ku janë? Sa është lartësia e tyre? Nga do të qarkullohet? Sa apartamente do të jenë? Përkatësisht, cila është kostoja e tyre. E pra, s’mund të përgjigjemi, pasi çdo gjë bëhet në mungesë transparence dhe mungesa e transparencës sjell që çdo gjë të bëhet në mënyrë “de facto” dhe pastaj askush s’ka ç’bën më. As korrigjime e as përmirësime. Siç ndodhi me stadiumin, ne ende sot nuk kemi asnjë të dhënë.

Nga qeveria dhe bashkia po thuhet vazhdimisht se ky transformim, që përfshin edhe shembjen e godinës, bëhet në të mirë të komunitetit, pasi godina e Teatrit nuk mund të rezistojë gjatë…

 

Nëse do të donin realisht të bënin diçka të mirë, që t’i shërbente kombit, mund të kishin bërë bibliotekën. Dhe kështu do të ishte një kompleks kulturor shumë harmonik, Teatri dhe Biblioteka Kombëtare. Është e provuar tanimë, edhe nga vlerësimet e analizat e specialistëve, që teatri reziston. Kapriatat e “Notre Dame” ishin bërë 1300 vite para dhe nga kontrolli që iu bë së fundmi rezultoi se janë në mënyrë të përsosur. Sepse ajo është kryesorja. Përpos kësaj, ai është një teatër i mrekullueshëm, që nuk përsëritet më. Jo më kot unë insistoj, sepse në Shqipëri janë bërë shumë teatro dhe asnjë prej tyre nuk ka mundur të krijojë magjinë e Teatrit Kombëtar. Kjo, sepse teatrot kanë një specifikë shumë të veçantë .

Kryeministri Rama, edhe gjatë deklaratës së fundit, ka përmendur faktin se Teatri është bërë me materiale të përkohshme. Ç’mendoni rreth kësaj?

 

Unë i kam ndjekur çka janë thënë, jo vetëm nga Rama, por edhe nga artistët. Dhe, ata që janë shprehur pro shembjes, nuk janë specialistë. Lexova njërin prej tyre që thoshte se donte një teatër luksoz, por për mendimin tim ky artist nuk e kupton se ç’do të thotë ‘luksoz’. Një violinë e re mund të jetë e shkëlqyeshme, por nuk mund të krahasohet për nga vlerat me një violinë të vjetër “Stradivarius”, apo një tjetër violinë qindravjeçare. Kjo, sepse ajo violinë e ka marrë tingullin, e ka përpunuar brenda dhe ka krijuar një patinaturë të tij. I tillë është edhe Teatri. Ky teatër ka marrë tinguj nga të gjitha shfaqjet, artistët. Ndaj, dhe operave të vjetra u jepet një vëmendje e jashtëzakonshme. Unë kam shkuar në Operën Kombëtare të Parisit, “Grand Opera”, dhe në “Opera Bastille” (1989), por ka një diferencë shumë të madhe. Nuk mund të krahasohen për nga vlera. Pra, le të bëjë çdokush detyrën e vet dhe t’ua lëmë specialistëve të flasin për materialet apo teatrin. Arkitektët kanë folur, po ashtu edhe organizata prestigjioze “Europa Nostra”, u shpreh qartazi kundër shembjes. Rama ka bërë shumë ndryshime pozitive, por kjo nuk justifikon të tjerat. Merita e një udhëheqësi është të mos bëjë “gafa” të pariparueshme dhe gabimi i Ramës është që ndërhyn në urbanistikë. I është mbushur mendja ser mund të japë mendime për arkitekturën, asnjë udhëheqës politik nuk bën të tilla ndërhyrje. Arkitektura është një sferë shumë delikate, nuk është një vizatim në tavolinë. Arkitektura realizohet në hapësirë.

Ndërkohë që flasim për mendime të specialistëve, vitin e kaluar Instituti i Ndërtimit, në raportin e tij, e konsideroi riparimin e godinës të vështirë dhe me kosto shumë të lartë, pasi, sipas tyre, kërkohet ndërhyrje në 90% të objektit. Sa real ju duket një konkluzion i tillë?

 

Ju e kuptoni se njerëzit kanë frikë. U ka hyrë frika në palcë. Ata që bëjnë një pohim të tillë, janë të gjithë nëpunës, që u duhet të thonë atë që u thuhet të thonë. Certifikimet e bëra janë një punë e ulët. Të tilla analiza, nëse duhej pasqyruar realisht gjendja siç është, mund të ishin bërë me grupe të huaja. Është e qartë për të gjithë mospërputhja, pasi kanë rënë kaq tërmete dhe godina nuk ka lëvizur, ndërkohë që ndërtesa të tjera janë çarë. Specialistët, përfshirë këtu emra si Kreshnik Merxhani, kanë nxjerrë dosje ku konfirmohen themelet, shtyllat e forta si dhe kapriatat e drurit në gjendje perfekte. Kështu që gjithë të tjerat janë justifikime për ta prishur. Me eksperiencën time, e them me siguri se me pak riparime, ajo godinë jeton deri në 100 vjet. Është një nga shembujt e një arkitekture shumë të mirë. Ashtu siç është, mandej ka dhjetëra mundësi për ta bërë superluksoze.

Folët për mungesë transparence, ndërkohë që është rihapur tenderi për Teatrin, ç’mund të thoni për mënyrën sesi po procedohet?

 

Më shqetëson fakti se deri më sot nuk është dhënë asnjë detyrë projektimi. Ku është detyra e projektimit të Teatrit Kombëtar, që duhej të ishte botuar nga Ministria e Kulturës, në mënyrë që ne të interesuarit të kontrollojmë se sa zbatohet?! Në raste të tilla, kur një ndërtesë bëhet pa një detyrë projektimi, i jepet liri arkitektit që të bëjë ç’të dojë. Aktualisht po veprohet pa plan, pa maket. I kam thënë Ramës disa herë që të krijojë një sallë me të gjitha projektet dhe maketet, për t’u dhënë mundësi të interesuarve t’i shikojnë. Ja kam thënë edhe Veliajt. Më tha se do ta bëjmë pranë Muzeut Historik. Nuk e bëri! Për shembull, arkitekti italian që ka bërë stadiumin, Marco Casamonti, paraqiti një maket për Institutin e Arteve. Ku është ai maket? Pra, në qoftë se do të kishte një ambient ku të pasqyroheshin projektet, atëherë mund të shikoheshin dhe ndryshimet që bëhen. Pasi ajo që vërej është se planet rregulluese po ndryshohen vazhdimisht. Ne sot, nuk dimë se cili është plani i fundit i Tiranës.

Zoti Velo, flisni vazhdimisht për magjinë e kësaj godine, ç’ju bën ende tani që i keni kaluar të 80-t, të dilni ende në agore për ta mbrojtur?

 

Krahas të tjerave, është misteri i këtij Teatri. Marrëdhënia e ngrohtë aktor-spektator që krijohet. Raporti i skenës, i boka skenës, i thellësisë skenike, i zërit që dëgjohet. Madje, edhe pse aktorët tanë flasin ngadalë, dëgjohen çuditërisht deri në rreshtat e fundit. Aktori mund ta kontrollojë sallën. Asnjë nga teatrot e tjerë nuk i arin këta parametra. Është mëkat të prishet. Ky teatër është një trashëgimi e vyer e qyteti pasurohet nga prezenca e godinave të tilla. Përpos kësaj ka kaq shumë mundësi për ta sjellë në formë moderne, mund të bësh piramidë me xham, kube etj. Ai territor krijon një lloj frymëmarrje në agresivitetin që krijon Bulevardi. Ka kaq shumë funksione. Nuk duhet të biem në gabime si Turbina. Është një llahtar. Unë shkova e u tmerrova dhe nuk shkel më. Me ato para mund të ishte rregulluar Teatri Kombëtar.

*Marrë nga PANORAMA

 

0